తులసి వివాహ్ కార్తీక శుద్ధ ఏకాదశి లేదా ద్వాదశి నాడు — సాధారణంగా నవంబర్‌లో — ఆచరిస్తారు. ఇది పవిత్ర తులసి మొక్కకు మరియు విష్ణువుకు (శాలగ్రాముడు లేదా విష్ణు విగ్రహంతో) ఆచారిక వివాహం. ఈ ఆచారం చాతుర్మాస్యం — విష్ణువు విశ్వ నిద్ర నాలుగు మాసాల కాలం — ముగింపు మరియు వివాహాలు మరియు శుభ కార్యాల శుభకరమైన సీజన్ అధికారిక పునఃప్రారంభాన్ని గుర్తిస్తుంది.

తులసి మరియు విష్ణువు పురాణం

పద్మ పురాణంలో తులసి మరియు విష్ణువు మధ్య సంబంధం కనుగొనబడుతుంది. తులసి శాపాల పాత్ర వృంద, రాక్షస రాజు జలంధరుని భక్తిపూర్వకమైన భార్య. ఆమె పాతివ్రత్యం భర్తను రక్షించింది. విష్ణువు జలంధరుని ఓడించడానికి ఆమె భర్త రూపం ధరించి మోసం చేశాడు. ఇది తెలుసుకున్న వృంద విష్ణువుకు శిలగా (శాలగ్రాముడు) మారమని శాపం ఇచ్చింది. విష్ణువు శాపం అంగీకరించి వృందను ఆశీర్వదించాడు — ఆమె తులసిగా, పవిత్రమైన మొక్కగా మారుతుందని, ఎల్లప్పుడూ తనతో పాటు పూజింపబడుతుందని వరమిచ్చాడు.

వివాహ వేడుక

తులసి వివాహ్ వేడుక సాయంత్రం నిర్వహిస్తారు, వాకిట్లో లేదా పూజ గదిలో తులసి మొక్కను పసుపు చీర కట్టి, పువ్వులు, కుంకుమ మరియు ఆభరణాలతో వధువులా అలంకరిస్తారు. శాలగ్రాముడు (లేదా విష్ణు విగ్రహం) పక్కన వరుడుగా ఉంచుతారు. పురోహితుడు లేదా కుటుంబ పెద్ద వివాహ మంత్రాలు చదువుతారు, ఆచారం మానవ వివాహంలో వలే సప్తపది అనుసరిస్తుంది. తులసి చుట్టూ దీపాలు వెలిగించి, శంఖాలు ఊదుతారు. ఉసిరి (తులసి పండు) ప్రసాదం పంచుతారు.

చాతుర్మాస్యం ముగింపు మరియు వివాహ సీజన్

చాతుర్మాస్యంలో (ఆషాఢ నుండి కార్తీకం వరకు) వివాహాలు మరియు ముఖ్య శుభ కార్యాలు సాంప్రదాయికంగా నివారిస్తారు ఎందుకంటే విష్ణువు విశ్వ నిద్రలో ఉంటాడు. ప్రబోధిని ఏకాదశి నాడు మేల్కొని, మరుసటి రోజు తులసితో వివాహం జరిపిన తర్వాత, మానవ వివాహాలకు దివ్య ఆశీర్వాదం పునఃస్థాపితమవుతుందని పరిగణిస్తారు. తులసి వివాహ్ తర్వాత రోజు నుండి తెలుగు కుటుంబాలు కార్తీక శుద్ధ ద్వాదశి మరియు మార్గశిర వైకుంఠ ఏకాదశి మధ్య వివాహాలు నిర్ణయిస్తారు.